درمان برجستگی قفسه سینه (سینه کبوتری ، پکتوس کاریناتوم)

درمان برجستگی قفسه سینه (سینه کبوتری ، پکتوس کاریناتوم)


برجستگی قفسه سینه، سینه کبوتری یا پکتوس کاریناتوم به بدشکلی قفسه سینه گفته می‌شود که منجر به بیرون زدن استخوان جناغ سینه (استرنوم) خواهد شد. به این عارضه "سینه کبوتری" یا "سینه مرغی" نیز گفته می‌شود. این بیماری شیوع کمتری نسبت به فرو رفتگی قفسه سینه (سینه قیفی شکل) دارد، در این بیماری جناغ سینه به سمت داخل فرو می‌رود.

دانشمندان نتوانسته‌اند علت برجستگی قفسه سینه را تشخیص دهند ولی احتمالاً این بیماری زمینه ژنتیکی دارد زیرا یک نفر از هر چهار بیمار سابقه خانوادگی این بیماری را داشته است. بیماری‌های قفسه سینه بیشتر در میان مردان رخ می‌دهد، نسبت این بیماری‌ها 4 به 1 است. تشخیص این بیماری از طریق معاینه جسمانی و عکسبرداری انجام می‌شود تا شدت بدشکلی قفسه سینه مشخص شود.

متخصصین کلینیک توانبخشی و فیزیوتراپی امید پس از معاینه بیمار برنامه درمانی با رویکرد پلکانی را برای بیمار تجویز خواهند کرد. درمان در این رویکرد از روش های ساده آغاز می شود و در صورت لزوم درمان های پیچیده تر تجویز خواهند شد.

در موارد خفیف این بیماری که هیچ علائمی وجود دارد نیازی به درمان هم نیست. در موارد بسیار شدید، یا در مواردی که آناتومی بدن بیمار دستخوش تغییرات غیرطبیعی شده است، برای برداشتن غضروف‌های غیر طبیعی قفسه سینه انجام جراحی تجویز می‍‌شود. ولی جراحی در موارد نادری انجام می‌شود. برای اکثر کودکان استفاده از آتل بر جراحی ترجیح داده می‌شود. غالباً می‌توان بدون انجام جراحی نتایج خارق العاده‌ای را به دست آورد.

 علل برجستگی قفسه سینه


برجستگی قفسه سینه دومین بدشکلی رایج قفسه سینه در میان کودکان است. علت اصلی برجستگی قفسه ناشناخته است، ولی این عارضه بیشتر در میان پسران و کودکانی دیده می‌شود که یکی از اعضای خانواده آنها نیز به این بیماری مبتلا بوده‌اند. علل محتمل عبارتند از:

  • رشد غیرطبیعی غضروف:غضروف به موادی در بدن انسان گفته می‌شود که بعد از مدتی به استخوان تبدیل می‌شود. رشد بیش از حد غضروف در قفسه سینه می‌تواند منجر به برجستگی قفسه سینه شود.
  • تغییر ترکیب غضروف:اگر ترکیب زیست شیمیایی غضروف‌های موجود در قفسه سینه تغییر کنند شخص دچار برجستگی قفسه سینه خواهد شد.
  • رشد غیر طبیعی استخوان‌ها:این رشد شامل قفسه سینه و دنده‌ها می‌شود که در ابتلا به برجستگی قفسه سینه هم نقش دارد.
  • عارضه‌های ژنتیکی:تقریباً یک چهارم از کودکان مبتلا به برجستگی قفسه سینه سابقه خانوادگی این بیماری را داشته‌اند. این موضوع نشان می‌دهد که تغییرات زمینه‌ای در ژنتیک بیمار باعث برجستگی قفسه سینه می‌شود. متداول‌ترین یافته‌های مرتبط با این بیماری انحنای غیر طبیعی ستون فقرات است، که ارتباطی را با سایر بیماری‌های ژنتیکی نشان می‌دهد که منجر به رشد غیر طبیعی استخوان و عضله می‌شوند.

علائم برجستگی قفسه سینه


علامت اصلی برجستگی قفسه سینه بیرون زدگی قفسه سینه است. ممکن است این بیماری در کودکی مشاهده شود ولی معمولاً تا نوجوانی و برجستگی قفسه سینه کسی متوجه این بیماری نمی‌شود. امکان دارد سایر علائم مرتبط با قفسه سینه و همچنین سایر علائم استخوانی، عضلانی و روانی هم با این بیماری بروز کنند.

جزئیات برجستگی قفسه سینه

برجستگی قفسه سینه به خودی خود از بین نخواهد رفت ولی معمولاً رشد آن بعد از دوره نوجوانی متوقف خواهد شد. دو نوع برجستگی قفسه سینه وجود دارد که بر حسب موقعیت بیرون زدگی قفسه سینه با هم متفاوت هستند.

  • برجستگی قسمت میانی و تحتانی قفسه سینه:این نوع برجستگی قفسه سینه شایع‌ترین آن است و با نام "سینه مرغی" نیز شناخته می‌شود. این نوع از برجستگی قفسه سینه 95 درصد موارد را شامل می‌شود.
  • برجستگی قسمت فوقانی و تحتانی قفسه سینه:این نوع برجستگی قفسه سینه شیوع کمتری دارد و با نام "سینه کبوتری" نیز شناخته می‌شود. برجستگی رو به جلوی قسمت‌های فوقانی و تحتانی قفسه سینه و فرو رفتگی بخش میانی آن ظاهری شبیه به حرف Z انگلیسی  به قفسه سینه می‌دهد.

سایر علائم مرتبط با قفسه سینه 

سایر علائم مرتبط با قفسه سینه که ممکن است در برخی از افراد مبتلا به برجستگی قفسه سینه دیده شوند عبارتند از:

  • احساس درد هنگام وارد آمدن فشار بر جلوی قفسه سینه:در برخی بیماران، فشار آوردن بر جلوی قفسه سینه باعث درد خواهد شد. ولی در اکثر بیماران این بیماری بدون درد است.
  • دشواری در تنفس:معمولاً برجستگی قفسه سینه به خودی خود هیچ تأثیری بر ریه‌ها از جمله دشواری در تنفس ندارد. ولی در یک تحقیق از 260 بیماری که برای درمان برجستگی قفسه سینه جراحی شده‌اند دشواری در تنفس را گزارش کرده‌اند.

علائم استخوان و عضلات 

برخی از کسانی که دچار برجستگی قفسه سینه هستند شاید دیگر ناهنجاری‌های استخوان و عضلات را نیز داشته باشند، از جمله:

  • انحنای غیر طبیعی ستون فقرات:این مورد یکی از رایج‌ترین یافته‌ها در بین کسانی است که دچار برجستگی قفسه سینه هستند.
  • سندروم مارفان:گاهی اوقات این سندروم با برجستگی قفسه سینه همراه می‌شود و می‌تواند باعث بلند شدن استخوان‌ها، سستی مفاصل، کش آمدن پوست، ساختار غیر طبیعی صورت، کدر شدن دید، درد یا ناراحتی در قفسه سینه یا دشواری در تنفس شود.

علائم روانی

برخی از مبتلایان به برجستگی قفسه سینه، مخصوصاً کودکان علائم روانی این بیماری را تجربه می‌کنند از جمله:

  • بر هم خوردن تصویر ذهنی شخص از بدن خود:این مورد بعلت ظاهر قفسه سینه یا سایر نواحی بدن رخ می‌دهد.
  • پایین آمدن کیفیت زندگی:احساسات منفی فرد را مجبور می‌کند تا از انجام برخی فعالیت‌ها از جمله عوض کردن لباس یا شنا کردن با دیگران خودداری کند.

نحوه تشخیص پکتوس کاریناتوم یا برجستگی قفسه سینه


پزشک سابقه پزشکی بیمار را گرفته یک یک معاینه جسمانی انجام خواهد داد. آزمایش اصلی برای تشخیص برجستگی قفسه سینه عکسبرداری با اشعه ایکس (عکس رادیولوژی) از جلو و پهلوی بدن است. در برخی از موارد خاص، پزشک انجام سی تی اسکن یا اسکن ام آر آی یا روش تصویربرداری با تشدید مغناطیسی را برای بیمار تجویز خواهد کرد.

بعلاوه، بیمارانی که دچار تپش قلب هستند باید یک نوار قلب یا یک اکوی قلب نیز بگیرند. پزشک وجود اسکولیوز (انحنای ستون فقرات) را بررسی خواهد کرد.

گزینه‌های درمانی و راه‌های پیشگیری از برجستگی قفسه سینه


برجستگی قفسه سینه یک بیماری بلند مدت است که به خودی خود از بین نمی‌رود. برجستگی قفسه سینه بیماری خطرناکی نیست. این بیماری هیچ علامتی جز ظاهر غیر طبیعی قفسه سینه ندارد و برجسته بودن قفسه سینه شخص را دچار بیماری نمی‌کند یا باعث کوتاه شدن طول عمر شخص نخواهد شد. بنابراین، درمان با آتل یا جراحی اختیاری است و می‌توان آن را زمانی که شخص درباره ظاهر خود نگران است آن را درمان کرد.

بریس یا آتل برای برجستگی قفسه سینه چیست؟


استفاده از آتل سینه برای برجستگی قفسه سینه درمان موثری است زیرا بدن در حال رشد کودکان در دوره کودکی و نوجوانی بسیار منعطف و شکل پذیر است. این شکل پذیری باعث می‌شود که بتوانیم براحتی قفسه سینه کودک را به شکل طبیعی خود بازگردانیم.

آتل سینه برای درمان این بدشکلی در دوران نوجوانی مورد استفاده قرار می‌گیرد. درمان با آتل پیشرفته‌ترین درمان برای برجستگی قفسه سینه به شمار می‌رود. این آتل روزآمد شکل غیرطبیعی قفسه سینه را به همان شکلی که متخصصین ارتدونسی دندان‌ها را صاف می‌کنند درمان خواهد کرد. آتل با وارد آوردن فشار خفیف به تدریج ناحیه برجسته قفسه سینه را اصلاح می‌کند. اگر به طور دائم از این آتل استفاده شود و بطور منظم آن را تنظیم کنید (معمولاً هر یک ماه در میان) به آرامی شکل قفسه سینه را به شکل طبیعی خود بازمی‌گرداند.

آتل چه شکلی است؟ 

این آتل از آلومینیوم سبک ساخته شده و دور قفسه سینه را می‌گیرد. فشاری که این آتل ایجاد می‌کند به جلو و پشت قفسه سینه وارد آمده و استخوان قفسه سینه را به شکل طبیعی خود برمی‌گرداند. یک لایه بالشتک در ناحیه تماس آتل با بدن کودک قرار دارد. لایه اصلی به گونه‌ای طراحی شده که بر استخوان قفسه سینه فشار وارد کند. این آتل قابل تنظیم است.

برای چه مدت باید از آتل استفاده کرد؟

در اولین مرتبه استفاده از آتل، بیمار باید تا جای ممکن آتل را دور قفسه سینه خود بپوشد (بطور روزانه به مدت 23 ساعت از 24 ساعت روز). بجز در هنگام ورزش یا حمام کردن، کودک باید در طول روز و شب از آتل استفاده کند.

 اکثر کودکان باید برای 6 الی 20 ماه آتل را دور قفسه سینه خود ببندند ولی این مدت زمان برای هر کس متفاوت است. پس از بازگشتن قفسه سینه به شکلی طبیعی‌تر، می‌توان مدت زمان استفاده از آتل را کاهش داد، همانطور که شخص باید پس از برداشتن سیم ارتدونسی تا مدتی از ریتینر دندانی استفاده کند.

آیا آتل قابل مشاهده خواهد بود؟ 

با پوشیدن لباس‌های معمولی و کمی گشاد، آتل به راحتی دیده نخواهد شد.

آیا استفاده ازآتل دردناک است یا به پوست آسیب خواهد زد؟ 

خیر، استفاده از آتل نباید دردناک باشد. اکثر کودکان می‌گویند پس از اولین استفاده از آتل، اندکی درد در ناحیه قفسه سینه خود داشته‌اند، مخصوصاً در قسمت جلوی سینه، ولی مصرف ایبوپروفن (موترین) یا استامینوفن (تیلنول) می‌تواند این ناراحتی را تسکین دهد. در قسمت تماس آتل با پوست بدن اندکی قرمزی مشاهده می‌شود. برخی از بیماران ترجیح می‌دهند تا یک زیر پیراهن نازک زیر آتل بپوشند تا رطوبت بدن زیر آتل را جذب کند. استفاده از آتل عوارض جانبی بسیار کمتری در مقایسه با جراحی دارد.

هزینه آتل چقدر خواهد بود؟ 

هر کودک با کودک دیگر فرق دارد، به همین خاطر شاید نیاز به انجام اقدامات دیگری در کنار استفاده از آتل باشد که نمی‌توان هزینه دقیقی را برای آن پیش بینی کرد.

جراحی 

اگر کودک به مدت دو سال دائما از آتل استفاده کرده است، ولی برجستگی قفسه سینه بهبود آنچنانی نداشته، پزشک برای درمان برجستگی قفسه سینه انجام جراحی را تجویز خواهد کرد. ولی انجام جراحی برای درمان این عارضه معمول نیست.
جراحی شامل برداشتن غضروف‌های غیر طبیعی دنده‌ها و گاهی اوقات تغییر شکل جانغ (استخوان قفسه سینه) است. این عمل جراحی حدوداً بین 2 الی 3 ساعت طول می‌کشد و شخص باید 4 الی 6 هفته در بیمارستان بستری باشد. نتیجه جراحی خارق‌العاده خواهد بود.

همچنین در صورتی که شخص دچار برجستگی شدید قفسه سینه باشد یا استخوان‌های وی پیش از آغاز درمان سخت شده باشند، پزشک از جراحی برای اصلاح بدشکلی استفاده خواهد کرد.

  • جزئیات:جراحی معمولاً در 13 الی 16 سالگی انجام می‌شود، زمانی که بدشکلی متوقف شده ولی استخوان‌ها هنوز به قدری سخت نشده‌اند که نتوان آنها را اصلاح کرد. جراحی را می‌توان بر روی بزرگسالان نیز انجام داد.
  • بهبودی از مرض در اثر پیش بینی جریان مرض:جراحی معمولاً در کودکان بیشترین موفقیت را خواهد داشت، ولی این جراحی برای بیماران 49 ساله نیز با موفقیت انجام شده است.
  • عوارض جانبی:جراحی معمولاً نتایج خوبی برای اکثر بیماران خواهد داشت ولی می‌تواند در برخی افراد می‌تواند باعث بروز عوارض جانبی مثل دشواری در تنفس یا عفونت مکرر ریه شود.

تمرینات 

در سال‌های اخیر، بیماران ورزش کردن را به عنوان یکی از درمان‌های امکان پذیر برای برجستگی قفسه سینه امتحان می‌کنند. تمرکز این تمرینات ورزشی بر ماهیچه‌های اطراف برجستگی قفسه سینه است و به گونه‌ای طراحی می‌شود تا ظاهر بیرون زده قفسه سینه را کاهش دهد.

تحقیقی بر روی تأثیر گذاری ورزش بر درمان بدشکلی انجام نشده است ولی ممکن است این روش برای موارد متوسط تا شدید برجستگی قفسه سینه مناسب نباشد. باید پیش از برگزیدن این گزینه درمانی با پزشک خود مشورت کنید و با افرادی که تخصص کافی در زمینه درمان برجستگی قفسه سینه با ورزش دارند همکاری نمایید.

استفاده از دمبل

تمرین کردن با دمبل می‌تواند بخش ضعیف‌تر قفسه سینه را تقویت کند. دمبل به شخص این امکان را می‌دهد که بخش غیر فعال قفسه سینه را تقویت کند. زیاد کردن تعداد حرکات بر قسمت ضعیف‌تر می‌تواند به برطرف کردن مشکل ناصاف بودن قفسه سینه کمک نماید. تمرینات متداول دمبل برای قفسه سینه عبارتند از:

  • پرس قفسه سینه با دمبل
  • فلای قفسه سینه خوابیده
  • فلای قفسه سینه ایستاده
  • پرس قفسه سینه مایل

تمرین یوگا 

تحقیقات نشان داده است که انجام دادن روزانه برخی تمرینات یوگا می‌تواند باعث افزایش ظرفیت تنفسی ریه‌ها شده، انعطاف پذیری قفسه سینه و قدرت عضلانی را افزایش دهد. تمرینات معمولی یوگا هم برای عضلات تمام بدن و هم برای برخی عضلات خاص موثر است. همچنین انجام تمرینات یوپا باعث بهبود طرز قرارگیری بدن (پوسچر) خواهد شد.

داشتن یک برنامه متعادل برای تمرینات منظم قفسه سینه

اگر به ورزش کردن در یک باشگاه عادت دارید، یک قدم از دیگران برای اصلاح این بدشکلی جلوتر هستید. ترکیب کردن برنامه تمرینی قفسه سینه خود با تمرینات اصلاحی نه تنها به شما کمک خواهد کرد تا به تمرین علاقمند بماند، بلکه عضلات قفسه سینه را تقویت خواهد کرد.

اگر به باشگاه رفتن عادت ندارید، می‌توانید با انجام برخی حرکات در منزل با کمترین امکانات با نتایج دلخواه خود برسید. این تمرینات عبارتند از:

  • شنای سوئدی
  • شنای سوئدی شیب دار
  • هد استند
  • بارفیکس

بهبودی از مرض در اثر پیش بینی جریان مرض 


باز هم تکرار می‌کنیم که برجستگی قفسه سینه نیازی به درمان ندارد مگر این که باعث عوارض دیگری شود. ولی درمان‌های اصلاحی برای برجستگی قفسه سینه ارتباطی با سایر عارضه‌های پزشکی ندارند و نتایج بسیار خوبی را در 90 درصد از موارد به همراه خواهند داشت.

درمان صافی کف پا با فیزیوتراپی و ورزش